Mỹ chính thức mở cổng hoàn 166 tỷ USD thuế nhập khẩu vi hiến

Theo CNBC Thứ hai, 20/04/2026 11:09 (GMT+7)

Kể từ 20/04/2026, hệ thống hoàn thuế chính thức được vận hành dành cho các doanh nghiệp đã nộp thuế nhập khẩu dưới thời Tổng thống Donald Trump — những khoản thuế mà Tối cao Pháp viện Hoa Kỳ vừa phán quyết là được ban hành thiếu cơ sở hiến định.

Lộ trình hoàn trả hàng tỷ USD tiền thuế

Theo thông báo từ Cơ quan Hải quan và Bảo vệ Biên giới Hoa Kỳ (CBP), các nhà nhập khẩu và đại lý hải quan có thể bắt đầu nộp đơn yêu cầu hoàn thuế thông qua cổng thông tin trực tuyến từ 8 giờ sáng ngày 20/4. Đây là bước đi đầu tiên trong một quy trình phức tạp, mở ra hy vọng lấy lại tiền cho các doanh nghiệp và thậm chí là những người tiêu dùng cuối cùng từng phải gánh chịu chi phí thuế này.

Trước đó,  Tổng thống Trump ký sắc lệnh hành pháp áp đặt các mức thuế nhập khẩu mới.

Để bắt đầu, các công ty phải nộp tờ khai liệt kê chi tiết các loại hàng hóa nằm trong danh mục thuế nhập khẩu đã bị tòa án bãi bỏ. Ước tính, tổng số tiền thuế này lên tới hàng tỷ USD. CBP cho biết, sau khi một yêu cầu bồi hoàn được phê duyệt, đơn vị này sẽ mất từ 60 đến 90 ngày để giải ngân tiền hoàn thuế.

Tuy nhiên, tiến trình này sẽ không diễn ra đồng loạt. Chính phủ dự kiến sẽ xử lý hoàn thuế theo từng giai đoạn, trong đó ưu tiên các khoản thanh toán thuế gần đây nhất. Đáng chú ý, các yếu tố kỹ thuật và quy trình hành chính có thể khiến hồ sơ của nhà nhập khẩu bị chậm trễ, dẫn đến việc dòng tiền bồi hoàn đến tay người tiêu dùng (nếu có) sẽ rất chậm.

Cơ sở pháp lý cho đợt hoàn thuế khổng lồ này xuất phát từ phán quyết ngày 20/2 của Tối cao Pháp viện. Với tỷ lệ phiếu 6-3, tòa án xác định rằng ông Trump đã "soán quyền" thiết lập thuế của Quốc hội khi áp đặt mức thuế nhập khẩu mới lên hầu hết các quốc gia vào tháng 4 năm ngoái, với lý do thâm hụt thương mại là tình trạng khẩn cấp quốc gia. Dù phán quyết của Tối cao Pháp viện không đề cập trực tiếp đến việc hoàn tiền, nhưng một thẩm phán tại Tòa án Thương mại Quốc tế Hoa Kỳ vào tháng trước đã khẳng định các doanh nghiệp bị ảnh hưởng hoàn toàn có quyền được nhận lại tiền.

Điều kiện và tính chính xác: "Chìa khóa" của nghiệp vụ kiểm toán

Số liệu từ hồ sơ tòa án của CBP cho thấy có hơn 330.000 nhà nhập khẩu đã nộp khoảng 166 tỷ USD thuế cho hơn 53 triệu lô hàng. Tuy nhiên, không phải tất cả đều đủ điều kiện hoàn thuế ngay lập tức.

Hơn 330.000 nhà nhập khẩu đã đóng góp đáng kể vào ngân sách quốc gia, nộp khoảng 166 tỷ USD tiền thuế cho hơn 53 triệu lô hàng.

Giai đoạn đầu chỉ giới hạn cho các trường hợp thuế mới được ước tính nhưng chưa quyết toán, hoặc trong vòng 80 ngày kể từ khi nhận được thông báo quyết toán thuế cuối cùng. Để nhận tiền, doanh nghiệp bắt buộc phải đăng ký hệ thống thanh toán điện tử của CBP.

Tính đến ngày 14/4, đã có 56.497 nhà nhập khẩu hoàn tất đăng ký, tương ứng với số tiền hoàn trả tiềm năng là 127 tỷ USD (bao gồm cả lãi suất).

Dưới góc độ chuyên môn, bà Meghann Supino, đối tác tại hãng luật Ice Miller, khuyến cáo các doanh nghiệp cần đặc biệt cẩn trọng khi liệt kê số chứng từ trong tờ khai. Bà nhấn mạnh: "Chỉ cần một dòng hàng không đủ tiêu chuẩn cũng có thể khiến toàn bộ hồ sơ bị từ chối".

Đồng quan điểm, bà Nghi Huỳnh, đối tác phụ trách mảng Giá chuyển nhượng tại công ty kế toán và tư vấn Armanino, cho rằng sự chính xác là yếu tố sống còn vì mỗi tệp hồ sơ có thể chứa hàng nghìn mục dữ liệu.

Áp lực dòng tiền và quyền lợi người tiêu dùng

Đối với các doanh nghiệp nhỏ, đợt hoàn thuế này là "phao cứu sinh" cho dòng tiền. Brad Jackson, đồng sáng lập After Action Cigars, chia sẻ rằng công ty ông đã phải tự hấp thụ khoản chi phí thuế 34.000 USD vào năm ngoái thay vì tăng giá bán. Tuy nhiên, ông vẫn lo ngại về thời gian chờ đợi: "Một quy trình hoàn tiền kéo dài vài tháng không thể giải quyết ngay lập tức bài toán thắt chặt dòng tiền mà chúng tôi đang đối mặt".

Cuối cùng, một câu hỏi lớn được đặt ra: Liệu người tiêu dùng có được chia sẻ lợi ích? Về nguyên tắc, CBP hoàn tiền trực tiếp cho doanh nghiệp và họ không có nghĩa vụ pháp lý phải trả lại cho khách hàng. Tuy nhiên, các vụ kiện tập thể đang nhắm vào những tập đoàn lớn như Costco hay Essilor Luxottica để yêu cầu bồi hoàn cho người mua. Ngược lại, các đơn vị vận chuyển như FedEx và UPS đã cam kết sẽ chuyển trả tiền thuế lại cho khách hàng ngay khi họ nhận được tiền hoàn từ CBP, coi đây là ưu tiên hàng đầu trong việc hỗ trợ khách hàng trước những thay đổi về quy định.