Vốn tư nhân thúc đẩy làn sóng hợp nhất ngành kế toán

Sự hợp nhất trong ngành kế toán – đặc biệt là thông qua các thương vụ mua lại do các quỹ vốn tư nhân (Private Equity – PE) tài trợ – đang diễn ra mạnh mẽ hơn bao giờ hết. Nghiên cứu mới của IFAC cho thấy trong năm 2025 có gần 900 thương vụ sáp nhập và mua lại xảy ra sau khoảng 200 khoản đầu tư trực tiếp của PE vào các công ty kế toán, nghĩa là trung bình mỗi khoản đầu tư dẫn tới 7,6 giao dịch bổ sung trong chuỗi hợp nhất. Chỉ số hợp nhất này đã tăng gấp bốn lần kể từ năm 2021.

Theo IFAC, việc sáp nhập và mua lại này đem đến cả lợi ích và rủi ro. Ở khía cạnh tích cực, các công ty kế toán hậu sáp nhập thường có nguồn lực tài chính mạnh hơn, khả năng đầu tư vào dịch vụ tư vấn cao cấp và sức chống chịu tốt hơn trước biến động thị trường. Tuy nhiên, các chuyên gia cảnh báo các khách hàng có thể phải đối mặt với phí dịch vụ cao hơn, và trọng tâm của các công ty lớn hơn có thể dịch chuyển nhiều hơn sang dịch vụ tư vấn, thay vì dịch vụ kiểm toán và đảm bảo chất lượng.

Ông Lee White, Giám đốc điều hành IFAC, nhấn mạnh rằng dù cơ chế sở hữu thay đổi như thế nào, “tính liêm chính, chất lượng và sự độc lập – những yếu tố nền tảng của nghề kế toán – phải luôn được giữ vững.”

Bức tranh sáp nhập cũng phản ánh xu hướng rộng hơn: hơn 1.000 công ty kế toán trên toàn cầu đã nhận vốn PE trong thập kỷ qua, với hoạt động này tăng tốc rõ rệt từ năm 2022. Năm vừa qua đánh dấu sự kiện PE “chuyển nhượng” một công ty kế toán giữa các chủ sở hữu – một dấu hiệu cho thấy thị trường vốn đang nhìn nhận ngành dịch vụ kế toán như một lĩnh vực hấp dẫn để đầu tư. Ví dụ điển hình là việc công ty Baker Tilly trở thành hãng kế toán lớn thứ sáu tại Mỹ sau khi sáp nhập với Moss Adams, với vốn PE nắm giữ gần một nửa cổ phần của đơn vị hợp nhất.

Các lãnh đạo công ty kế toán nhận đầu tư tư nhân cho rằng dòng vốn này giúp họ mở rộng kế hoạch tăng trưởng và đẩy mạnh hoạt động mua lại các đơn vị nhỏ hơn, thay đổi đáng kể “sân chơi” cạnh tranh trong ngành.